Mattel
Η πρώτη κούκλα Barbie με αυτισμό είναι γεγονός και η επίσημη παρουσίαση της από τη Mattel προκάλεσε μια δημιουργική συζήτηση γύρω από το αν είμαστε ή όχι τελικά έτοιμοι να μιλήσουμε για αυτό το θέμα. Η κίνηση αυτή της διάσημης εταιρείας παιχνιδιών προσανατολίζεται στο κομμάτι της συμπερίληψης που έχει ξεκινήσει τα τελευταία χρόνια και θέλει την Barbie να εγκαταλείπει -σε κάποιες περιπτώσεις - την αψεγάδιαστη εικόνα της και να κυκλοφορούν οι πρώτες κούκλες Barbie με αναπηρίες, κούκλες τυφλές, Barbies σε αναπηρικά αμαξίδια, με σύνδρομο Down, προσθετικά μέλη, λεύκη και ακουστικά βαρηκοΐας. Και τώρα έρχεται η Barbie με αυτισμό, ξεσηκώνοντας μια συζήτηση για το αν μπορεί μια κούκλα να αποδώσει όλη την ομπρέλα του φάσματος και τις διαφορετικές συμπεριφορές σε αυτό.
Η διάσημη κούκλα που χρονολογείται κάπου στο 1959, οπότε και κυκλοφόρησαν οι πρώτες κούκλες Barbie, μέχρι το 2019 διατηρούσε την τέλεια εικόνα της: για κάποιους αυτό ήταν ΟΚ καθώς μιλούσαμε για ένα ακόμη παιχνίδι, για άλλους όμως η Barbie αποτελούσε αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας των παιδιών και έπρεπε κάποια στιγμή αν μη τι άλλο να περάσει και κάποιο μήνυμα σε αυτά. Και τώρα, ίσως να γίνεται κάποια προσπάθεια σε αυτή την κατεύθυνση. Το γεγονός μάλιστα, ότι η Barbie με αυτισμό δημιουργήθηκε σε συνεργασία με τον ΜΚΟ Autistic Self Advocacy Network (ASAN) - έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό δικαιωμάτων αναπηρίας που διοικείται από και για άτομα στο φάσμα του αυτισμού και υπερασπίζεται τα δικαιώματα της κοινότητας - είναι σίγουρα ένα από τα υπέρ αυτής της προσπάθειας.
Η εταιρεία παρουσιάζοντας την πρώτη κούκλα Barbie με αυτισμό ανέφερε πως έχει ως στόχο "να αποτυπώνει κοινούς τρόπους με τους οποίους τα άτομα αυτά μπορεί να βιώνουν, να επεξεργάζονται και να επικοινωνούν με τον κόσμο γύρω τους. Η κούκλα αυτή δίνει την ευκαιρία σε περισσότερα παιδιά να δουν τον εαυτό τους να εκπροσωπείται στον κόσμο της Barbie", όπως αναφέρουν και αυτό συμφωνεί με όλα τα παραπάνω.
"Η Barbie διαχρονικά αντικατοπτρίζει τον κόσμο των παιδιών και όσα ονειρεύονται να γίνουν. Στο πλαίσιο αυτής της πορείας, παρουσιάζουμε με υπερηφάνεια την πρώτη Barbie με αυτισμό", δήλωσε η Jamie Cygielman, Global Head of Dolls της Mattel. "Η κούκλα αυτή, η οποία σχεδιάστηκε με καθοδήγηση από το Autistic Self Advocacy Network, συμβάλλει στη διεύρυνση της σημασίας της συμπερίληψης και της εκπροσώπησης στα παιχνίδια, καθώς κάθε παιδί πρέπει να έχει τη δυνατότητα να βλέπει τον εαυτό του στη Barbie".
Τα χαρακτηριστικά και τα αξεσουάρ της κούκλας
Σε στενή συνεργασία με τον ASAN, η σχεδιαστική ομάδα της Barbie προχώρησε σε στοχευμένες επιλογές, προκειμένου η κούκλα Barbie με αυτισμό να αποτυπώνει αυθεντικά ορισμένες εμπειρίες με τις οποίες μπορούν να ταυτιστούν άτομα στο φάσμα του αυτισμού. Τα χαρακτηριστικά και τα αξεσουάρ της κούκλας περιλαμβάνουν:
· Πρόσωπο & Σώμα: Η κούκλα διαθέτει αρθρώσεις στους αγκώνες και στους καρπούς, επιτρέποντας επαναλαμβανόμενες κινήσεις και χειρονομίες που συναντώνται σε ορισμένα μέλη της κοινότητας των ατόμων με αυτισμό, ως τρόπος επεξεργασίας ερεθισμάτων ή έκφρασης ενθουσιασμού.

· Κατεύθυνση βλέμματος: Το βλέμμα της κούκλας είναι διακριτικά στραμμένο στο πλάι, αποτυπώνοντας την εμπειρία μελών της κοινότητας που αποφεύγουν την άμεση οπτική επαφή.
· Αξεσουάρ: Κάθε κούκλα συνοδεύεται από ένα ροζ fidget spinner με κλιπ για το δάχτυλο, ακουστικά με ακύρωση θορύβου και ένα tablet.

(Η κούκλα κρατά ένα ροζ fidget spinner με κλιπ που περιστρέφεται κανονικά, προσφέροντας μια αισθητηριακή διέξοδο που βοηθάει στη μείωση του στρες και στη βελτίωση της συγκέντρωσης. Ροζ ακουστικά με ακύρωση θορύβου τοποθετούνται στο πάνω μέρος του κεφαλιού της κούκλας ως ένα χρήσιμο και μοντέρνο αξεσουάρ που μειώνει τα αισθητηριακά ερεθίσματα, περιορίζοντας τους ήχους του περιβάλλοντος. Ένα ροζ tablet, που προβάλλει στην οθόνη του εφαρμογές Επαυξητικής και Εναλλακτικής Επικοινωνίας (AAC) με σύμβολα και λειτουργεί ως εργαλείο υποστήριξης της καθημερινής επικοινωνίας.

· Ρούχα φιλικά προς την αισθητηριακή ευαισθησία: Η κούκλα φορά ένα άνετο, μωβ, ριγέ φόρεμα σε γραμμή Α με κοντά μανίκια και αέρινη φούστα, που προσφέρει λιγότερη επαφή μεταξύ του υφάσματος και του δέρματος. Το σύνολο ολοκληρώνεται με μωβ παπούτσια με επίπεδη σόλα για μεγαλύτερη σταθερότητα και ευκολία κίνησης.

"Ως περήφανα μέλη της κοινότητας ατόμων στο φάσμα του αυτισμού, στην ομάδα του ASAN νιώσαμε ιδιαίτερο ενθουσιασμό που συμβάλαμε στη δημιουργία της πρώτης κούκλας Barbie με αυτισμό. Είναι πολύ σημαντικό για τα παιδιά και τους νέους στο φάσμα να βλέπουν αυθεντικές και χαρούμενες αναπαραστάσεις των ίδιων και αυτό ακριβώς εκφράζει αυτή η κούκλα. Η συνεργασία μας με τη Barbie μάς έδωσε την ευκαιρία να προσφέρουμε γνώση και καθοδήγηση σε όλη τη διαδικασία σχεδιασμού, ώστε η κούκλα να εκπροσωπεί και να αναδεικνύει ουσιαστικά την κοινότητα συμπεριλαμβάνοντας τα εργαλεία που υποστηρίζουν την ανεξαρτησία μας. Μας τιμά που αυτό το ορόσημο γίνεται πραγματικότητα και θα συνεχίσουμε να διεκδικούμε περισσότερη εκπροσώπηση σαν αυτή, η οποία ενδυναμώνει την κοινότητά μας και μας επιτρέπει να κάνουμε μεγάλα όνειρα και να ζούμε με υπερηφάνεια", δήλωσε ο Colin Killick, Executive Director του Autistic Self Advocacy Network (ASAN).
H Barbie με αυτισμό στην Ελλάδα
Στο πλαίσιο της κυκλοφορίας της κούκλας, στην Ελλάδα η Barbie συνεργάστηκε με τη YouTuber, επιχειρηματία και δημιουργό περιεχομένου Δανάη Γεωργαντά, γνωστή στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στο κανάλι της στο YouTube ως "Μικρή Ολλανδέζα". Η Δανάη διαγνώσθηκε στα 30 της με ΔΕΠΥ και αυτισμό και έκτοτε μιλά ανοιχτά για τη δική της εμπειρία, συμβάλλοντας στην ενημέρωση και την κατανόηση γύρω από τη νευροδιαφορετικότητα.
Παράλληλα, στην Ελλάδα η Barbie θα στηρίξει το έργο του φιλανθρωπικού σωματείου Ελληνική Εταιρία Προστασίας Αυτιστικών Ατόμων (ΕΕΠΑΑ) προσφέροντας παιχνίδια. Από το 1992 το σωματείο υποστηρίζει άτομα στο φάσμα του αυτισμού και τις οικογένειές τους μέσω των δομών και των δράσεων του.
Η Δανάη Γεωργαντά, Μικρή Ολλανδέζα, ανέφερε "Θα ήθελα τα παιδιά, μέσα από το παιχνίδι, να μάθουν ότι υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τρόποι να είσαι ο εαυτός σου. Να κατανοήσουν πως κάθε άνθρωπος έχει τις δικές του ιδιαιτερότητες και ότι αυτές αξίζουν σεβασμό και αποδοχή. Ίσως έτσι, όταν έρθουν σε επαφή με τη διαφορετικότητα από μικρή ηλικία, να μεγαλώσουν με περισσότερη ενσυναίσθηση και αγάπη προς όλα τα άτομα με νευροδιαφορετικότητα".

Μπορεί μια κούκλα να μιλήσει για τον αυτισμό;
Το ερώτημα που τέθηκε όμως μετά από όλα αυτά είναι αν τελικά μια κούκλα - όπως η Barbie στη συγκεκριμένη περίπτωση- μπορεί να μιλήσει για τον αυτισμό. Το φάσμα του αυτισμού περιλαμβάνει πολλές και διαφορετικές συμπεριφορές, που σίγουρα δεν μπορούν να αποτυπωθούν σε ένα μόνο μοντέλο. Θα μπορούσε μάλιστα, μια οποιαδήποτε κούκλα Barbie από τις πλέον 175 εμφανίσεις των Fashionistas να έχει αυτισμό, χωρίς να πρέπει απαραίτητα να λανσάρεται με όλα τα αξεσουάρ που αναφέρονται παραπάνω, καθώς πολλοί άνθρωποι που έχουν διαγνωσθεί στην ομπρέλα του αυτισμού δεν έχουν κάποιο ιδιαίτερο διακριτό χαρακτηριστικό σε σχέση με όλους τους άλλους.
Η διευθύνουσα σύμβουλος του οργανισμού Ambitious about Autism, Jolanta Lasota πολύ ορθά ανέφερε: "Θεωρητικά οποιαδήποτε Barbie μπορεί να επαναπροσδιοριστεί ως αυτιστική, γιατί ο αυτισμός δεν έχει μία συγκεκριμένη εικόνα. Όμως η εκπροσώπηση έχει δύναμη και η Barbie είναι ένα εμβληματικό παιχνίδι, οπότε ελπίζουμε ότι πολλά αυτιστικά παιδιά θα νιώσουν περηφάνια βλέποντας ορισμένες από τις εμπειρίες τους να αντικατοπτρίζονται σε αυτή τη νέα κούκλα. Γνωρίζουμε ότι ορισμένοι αυτιστικοί νέοι διστάζουν να χρησιμοποιήσουν βοηθήματα, όπως ωτοασπίδες ή stim παιχνίδια στο σχολείο, από φόβο μήπως ξεχωρίσουν. Όσο περισσότερο μπορούμε να κανονικοποιήσουμε αυτούς τους ορατούς δείκτες, τόσο το καλύτερο".
Το συμπέρασμα
Και κάπου εδώ έρχεται το ουσιαστικό συμπέρασμα αυτής της κίνησης. Μπορεί η Barbie με αυτισμό να μην μας κάνει να καταλάβουμε καλύτερα τις ανάγκες, τις σκέψεις ή τα συναισθήματα ενός ατόμου με αυτισμό. Μπορεί όλη η καμπάνια να έχει ως στόχο το κέρδος (όπως είναι λογικό για παιχνίδια μιλάμε). Μπορεί όμως έστω και λίγο να αμφισβητήσει ορισμένες από τις παρανοήσεις γύρω από από τη νευροδιαφορετικότητα, οι οποίες συμβάλουν συχνά σε καθυστερημένες διαγνώσεις και να βοηθήσει όλα τα παιδιά να δουν τα άτομα με αυτισμό ως αυτό που πραγματικά είναι... ισότιμα μέλη της παρέας τους. Ως ένα από τα μέλη της κανονικότητας τους. Και αν έστω κι ένα παιδί με αυτισμό μπορεί να χαρεί με μια τέτοια κίνηση, τότε μάλλον αξίζει η προσπάθεια!
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για τάσεις και νέα στη Μόδα, Celebrity και Gossip News στο missbloom.gr
