Υπάρχουν μέρη που δεν τα επισκέπτεσαι απλώς. Τα διασχίζεις σχεδόν ψιθυριστά, σαν να φοβάσαι μήπως διαταράξεις τη σιωπή τους. Η Λάστα, ένα από τα πιο ορεινά και αυθεντικά χωριά της Αρκαδίας, είναι ένα τέτοιο μέρος. Χτισμένη στις πλαγιές του Μαινάλου, σε υψόμετρο περίπου 1.060 μέτρων, μοιάζει να στέκεται ακίνητη απέναντι στον χρόνο. Ένα χωριό που κάποτε έσφυζε από ζωή και σήμερα μετρά ελάχιστους κατοίκους.
Φτάνοντας εκεί, η πρώτη αίσθηση είναι πως η φύση έχει αρχίσει σιγά σιγά να παίρνει πίσω τον τόπο, με τα χρώματά της να κυριαρχούν κατά τον τελευταίο μήνα της Άνοιξης. Τα πέτρινα σπίτια, τα στενά δρομάκια, η μυρωδιά του βρεγμένου ξύλου και η απόλυτη ησυχία δημιουργούν ένα σκηνικό σχεδόν κινηματογραφικό. Κι όμως, μέσα σε αυτή τη σιωπή, υπάρχει ακόμη ζωή. Μια ζωή αλλιώτικη, σχεδόν πεισματική.
Το καφενείο του Αγίου Γεωργίου και ένα τελετουργικό εμπιστοσύνης
Στην πλατεία του χωριού βρίσκεται ίσως το πιο ιδιαίτερο καφενείο της Ελλάδας. Ένα καφενείο χωρίς καφετζή. Χαιρέτα την ησυχία, ξέχνα τις παραγγελίες και την ανάγκη να σε ρωτήσει κάποιος τι θα πιεις. Κι όμως, αυτός ο χώρος σε κάνει να νιώθεις περισσότερο φιλοξενούμενος από πολλά πολυσύχναστα μαγαζιά των πόλεων.
Μόλις ανοίγει η πόρτα του μικρού καφενείου του Αγίου Γεωργίου, το πρώτο συναίσθημα είναι η έκπληξη. Κοιτάζεις δεξιά κι αριστερά και αναρωτιέσαι πώς θα πιεις έναν καφέ εκεί. Η απάντηση βρίσκεται παντού γύρω σου:
- Στο μπρίκι και στα φλιτζάνια που σε περιμένουν καθαρά στα ράφια.
- Στα ντουλάπια και στο ψυγείο όπου υπάρχουν αναψυκτικά, λικέρ, νερό, λουκούμια, καφέ και τσάι.
- Στον μεγάλο κουμπαρά που βρίσκεται πάνω στον πάγκο.
Παίρνεις μόνος σου ό,τι θέλεις, αφήνεις το αντίτιμο στον κουμπαρά και πριν φύγεις, πλένεις το ποτήρι ή το φλιτζάνι σου και το επιστρέφεις στη θέση του. Πρόκειται για ένα άτυπο τελετουργικό εμπιστοσύνης που επιβιώνει ακόμη σε ένα χωριό σχεδόν ακατοίκητο, μια ζωντανή υπενθύμιση μιας άλλης Ελλάδας όπου η τιμή του λόγου θεωρούνταν αυτονόητη.
Ταξίδι στον χρόνο μέσα από κιτρινισμένες φωτογραφίες
Δίπλα στα κεράσματα υπάρχει ένα σημείωμα που καλωσορίζει πατριώτες, φίλους, επισκέπτες και μουσαφίρηδες σε ένα καφενείο φτιαγμένο με μεράκι, κόπο, μόχθο και γούστο. Τίποτα εκεί μέσα δεν είναι πρόχειρο.
Στους τοίχους υπάρχουν κιτρινισμένες φωτογραφίες, σχολικές αναμνήσεις, παλιά τετράδια και ξεχασμένα αντικείμενα καθημερινότητας. Είναι τα μικρά ίχνη μιας ζωής που κάποτε γέμιζε το χωριό με παιδικές φωνές, γιορτές και χειμώνες γύρω από τη σόμπα.
Ανάμεσα στις εικόνες και τη σιωπή, το βλέμμα του επισκέπτη πέφτει αναπόφευκτα σε μια φράση γραμμένη στον τοίχο, η οποία συμπυκνώνει όλη τη φιλοσοφία του τόπου: "Η απλή ζωή είναι το σίγουρο μονοπάτι της ευτυχίας".
Ο σιωπηλός φύλακας του 1885
Έξω από το καφενείο δεσπόζει ο υπεραιωνόβιος πλάτανος της πλατείας, ο οποίος στέκει σαν σιωπηλός φύλακας του χωριού από το 1885. Γύρω του δεν ακούγεται σχεδόν τίποτα, παρά μόνο ο αέρας, το θρόισμα των φύλλων και πότε πότε το βήμα κάποιου ταξιδιώτη που ανακαλύπτει αυτό το μικρό θαύμα μνήμης.
Η Λάστα προσφέρει μια σπάνια πολυτέλεια, την αίσθηση ότι για λίγο βγαίνεις από τον θόρυβο του κόσμου. Το καφενείο της, με αυτό το ιδιαίτερο, απρόσωπο αλλά ταυτόχρονα τόσο ζεστό πρόσωπο φιλοξενίας, είναι τελικά από τα πιο ανθρώπινα μέρη που μπορεί να συναντήσει κανείς σήμερα στην Ελλάδα.
Το οδοιπορικό αυτό πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της καμπάνιας προβολής του Υπουργείου Τουρισμού "Ορεινή Ελλάδα. Σε πάει ψηλά. Όλο τον χρόνο". Η δράση στοχεύει στην ανάδειξη των ορεινών προορισμών της χώρας, προβάλλοντας εμπειρίες που συνδέονται με τη φύση, την ιστορία, τον πολιτισμό και την εσωτερική ισορροπία του επισκέπτη.