Όταν η Αυστραλία έγινε η πρώτη χώρα στον κόσμο που απαγόρευσε τη χρήση social media από παιδιά κάτω των 16 ετών, η απόφαση χαρακτηρίστηκε ως μια μεγάλη αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο οι κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν την ψηφιακή ζωή των νέων.
Ωστόσο, τα πρώτα στοιχεία δείχνουν πως η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη. Τρεις μήνες μετά την εφαρμογή του μέτρου, περισσότεροι από 8 στους 10 εφήβους εξακολουθούν να έχουν πρόσβαση στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, καθώς οι εταιρείες δεν κατάφεραν να εφαρμόσουν αποτελεσματικούς μηχανισμούς ελέγχου ηλικίας.
Η πλειονότητα των εφήβων παραμένει στα social media
Σύμφωνα με την πρώτη έκθεση της αυστραλιανής ρυθμιστικής αρχής για το διαδίκτυο, eSafety, οι περισσότεροι ανήλικοι που είχαν ήδη λογαριασμούς πριν από την απαγόρευση κατάφεραν είτε να τους διατηρήσουν είτε να δημιουργήσουν νέους.
Πριν τεθεί σε ισχύ η απαγόρευση, στις 10 Δεκεμβρίου 2025, σχεδόν το 86% των παιδιών ηλικίας 10 έως 15 ετών δήλωνε ότι χρησιμοποιούσε τουλάχιστον μία πλατφόρμα με ηλικιακούς περιορισμούς. Τρεις μήνες αργότερα, το ποσοστό παρέμενε ιδιαίτερα υψηλό, πάνω από 81%. Παράλληλα, η καθημερινή χρήση των social media παρουσίασε ελάχιστη αλλαγή. Περίπου το 58% των εφήβων δήλωσε ότι συνεχίζει να χρησιμοποιεί τις πλατφόρμες καθημερινά ή ακόμη συχνότερα, έναντι περίπου 60% πριν από την εφαρμογή του μέτρου.
Γιατί απέτυχε ο έλεγχος ηλικίας
Ένας από τους βασικούς λόγους που οι έφηβοι συνέχισαν να χρησιμοποιούν τα social media ήταν η ανεπαρκής εφαρμογή των ελέγχων ηλικίας από τις ίδιες τις πλατφόρμες. Περίπου οι μισοί από όσους διατήρησαν τους λογαριασμούς τους ανέφεραν ότι δεν τους ζητήθηκε ποτέ να αποδείξουν την ηλικία τους. Άλλοι δήλωσαν ότι τα προφίλ τους εμφανίζονταν ως λογαριασμοί ατόμων άνω των 16 ετών ή ότι τα συστήματα ελέγχου έκαναν λάθος εκτίμηση της ηλικίας τους.
Η καθημερινότητα των παιδιών δεν άλλαξε σημαντικά
Ένα από τα ενδιαφέροντα ευρήματα της έκθεσης είναι ότι η απαγόρευση δεν φαίνεται να επέφερε μεγάλες αλλαγές στον τρόπο ζωής των εφήβων. Οι ερευνητές δεν εντόπισαν σημαντικές διαφοροποιήσεις στον χρόνο που περνούν με φίλους και οικογένεια, στη συμμετοχή σε αθλητικές δραστηριότητες, στις τέχνες, στη μουσική ή σε κοινοτικές δράσεις. Μάλιστα, περισσότερο από το 65% των παιδιών που συμμετείχαν στην έρευνα δήλωσε ότι η απαγόρευση δεν είχε ουσιαστική επίδραση στη ζωή του.
Ένα μέτρο που παρακολουθεί όλος ο κόσμος
Η απόφαση της Αυστραλίας έχει τραβήξει το ενδιαφέρον πολλών χωρών, οι οποίες εξετάζουν αντίστοιχους περιορισμούς για την προστασία των παιδιών από πιθανούς κινδύνους που συνδέονται με τη χρήση των social media, όπως η επιβάρυνση της ψυχικής υγείας, ο διαδικτυακός εκφοβισμός και η υπερβολική έκθεση.
Η συγκεκριμένη έρευνα αποτελεί την πρώτη από μια σειρά αξιολογήσεων που θα πραγματοποιηθούν μέσα στα επόμενα δύο χρόνια, προκειμένου να φανεί αν η απαγόρευση μπορεί τελικά να πετύχει τον στόχο της ή αν χρειάζονται διαφορετικές λύσεις για την ψηφιακή προστασία των παιδιών.